Gümüş piyasasında küresel arz-talep dengesi, endüstriyel kullanım alanları, elektrikli araç talebi, Çin’in rekor gümüş alımı ve kısa vadeli teknik görünüm üzerine detaylı değerlendirme.
Gümüş madenciliği arzı, yaklaşık 800 milyon ons ile 850 milyon ons arasında durağan bir seviyede seyrediyor. Daha yüksek gümüş fiyatları henüz büyük ölçekli ek gümüş madenciliği arzını teşvik etmedi ve önümüzdeki beş yıl içinde madencilik arzında önemli bir artış öngörülmüyor.
Hurda gümüş arzı, "normal" gümüş piyasa koşullarında toplam gümüş arzının genellikle %10 ila %20'sini sağlıyor. Şekil-B gümüş arzının yaklaşık %20’sinin geri dönüşüm üzerinden geldiğini gösteriyor.
Gümüş hurda kategorileri genellikle ince gümüş külçe, yüksek kaliteli gümüş, gümüş madeni paralar, gümüş alaşımı, elektrolitik gümüş pul, anot çamuru, gümüş kadmiyum, gümüş takı, gümüş eşya, PCB atığı, film ve gümüş tuzları şeklindedir.
Gümüş hurdası arzı, gümüş sikke ve külçe satıcıları, gümüş hurda satıcıları ve doğrudan gümüş rafinerilerine toptan satış yoluyla gümüş piyasasına geri dönmektedir.
Elektrik ağırlıklı küresel ekonomiye geçiş gümüşe olan talebi arttırıyor. Bu yeni sistem, temel altyapısı tamamen elektrikle otomatikleştirilmiş ve yapay zekâ odaklı bir ekonomidir; oysa sanayileşme, içten yanmalı motorun ortaya çıkmasıyla birlikte makine, araç, fabrika ve benzeri unsurlardan oluşan mekanize bir ekonomik temel yapıyı geliştirmiştir.
Küresel ekonominin duruşundaki bu çok önemli temel değişim, hâlâ sanayileşme çağına göre yapılandırılmış gümüş piyasasını çok etkilemiştir. Elektrikle çalışan küresel ekonomide herkes gümüşe ihtiyaç duyuyor, ancak yeterli miktarda gümüş piyasada yok ve ufukta yeni ve önemli bir gümüş arzı beklentisi de bulunmuyor.
Son 10 yıla bakıldığında küresel anlamda gümüş arzı 1 milyar ons düzeyinde seyrederken, gümüş talebi 1.2 milyar ons düzeyine yaklaşmış durumda. Yıllık bazda 100-200 milyon ons bandında arz açığı görülüyor.
Küresel bağlamda savunma sektörü yine gümüş talep edebilecek bir sektör olarak öne çıkıyor. Küresel bağlamda orduların çoğu hala mekanik merkezli iken, modern savaş alanı elektrik merkezli hale geliyor.
Ülkelerin askeri teçhizatlarının bu yeni teknolojik gelişmelere orta vadede uyum sağlaması gerekecek ve bu da mekanik merkezli ekipmanın çoğunu hurdaya çıkarıp elektrik merkezli ekipmanla değiştirmek anlamına geliyor. Bazı küresel güçler elektrik merkezli bir orduya doğru çok yol kat etmiş durumda; ancak çoğunluğu ise neredeyse hiçbir şey yapmadı. Dronelar, sinyalizasyon ekipmanları vb. ürünler gümüşe ihtiyaç duyuyor.
Gümüşe yüksek ihtiyaç duyabilecek diğer bir sektör olan otomotiv endüstrisinin mekanik odaklı bir endüstriden elektrik odaklı bir endüstriye geçişini zaten gösteren, ancak henüz emekleme aşamasında olan elektrikli araç pazarı var. Avantajı, birim başına gereken nispeten küçük miktarda gümüş olmasıdır, ancak birçok birim ve ardından bu birimlerin çalışması için altyapı oluşturulması gerekiyor.
Şekil-D bize 10 yıl önce gümüş talep etmeyen otomotiv sektörünün artık yılda 20 milyon onsa yakın gümüşe ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Elektrikli araç talebi arttıkça gümüş kullanım ihtiyacının da artacağını varsaymak yanlış olmayacaktır. Şekil-C bize endüstriyel, elektrik/elektronik ve güneş enerjisi panelleri bağlamında gümüş talebinin yukarı yönlü bir seyir izlediğini gösteriyor.
Gümüş kısa vadede yükselen kanalın altına sarkmış durumda. 83$’a varan tepkinin ardından 77$ altına sarkarak kanalın dışına çıkmış oldu. Kanalın dışında kısa vadede 74-80$ bandında yatay bir harekete girebilir.
79$ üzeri kapanışlarda yukarı yönlü hareketin tekrar ivmeleneceğini söyleyebiliriz. 74$ seviyesinin altındaki kapanışlarda ise geri çekilme 70$ seviyesine doğru devam etme potansiyeli taşıyacaktır.
Kısa vade için görüntünün nötr olduğunu, yön arayışının haber odaklı devam ettiğini; orta-uzun vade için ise halen pozitif göründüğünü söyleyebiliriz.
Gümüşte endüstriyel talebin yükselerek devam ediyor olması orta-uzun vade fiyat artışını desteklemektedir.
Çin’in mart ayına ait gümrük verileri açıklandıktan sonra Çin’in gümüş ithalatında rekor kırdığını gördük. Son 10 yılda mart ayında ortalama 305 ton gümüş ithal eden Çin, geçtiğimiz mart ayında 836 ton gümüş ithal etti.
Talebin altına kıyasla daha ucuz yatırım aracı olarak gören bireysel yatırımcıların talebi ve 1 Nisan’da başlayacak olan ihracat vergisi indirimlerinden önce üretimi önden yapmaya çalışan güneş enerjisi üreticileri üzerinden geldiği bildirildi.
Gümüş piyasasında küresel arzın sınırlı kalması, endüstriyel talebin artması, elektrikli araçlar ve güneş enerjisi gibi alanlarda kullanım ihtiyacının yükselmesi orta-uzun vadeli görünümü destekleyen ana başlıklar arasında yer alıyor.
Kısa vadede teknik görünüm nötr bir tabloya işaret ederken, haber akışı ve kritik fiyat seviyeleri gümüş fiyatlarının yön arayışında belirleyici olmaya devam ediyor.

